Domenica tertia in Quadragesima
Sul 23 a viz Meurzh 2025 – Trede Sul ar C’horaiz – Domenica Tertia in Quadragesima
23 Mars 2025 – 3e Dimanche de Carême
*+*+*+*+*+*+*+*+*+*+*+*
Lukaz* 13, 1-9
En amzer-se e tegouezhas hiniennoù a gemennas da Jezuz ar pezh a oa en em gavet gant an dud-se eus Galilea en devoa Pilat mesket o gwad gant hini o aberzhoù. Respont a reas dezho: «Ha soñjal a ra deoc’h e oa ar C’halileidi – se brasoc’h pec’herien eget an holl C’halileidi all, dre m’o deus gouzañvet ur seurt poan? Ne oant ket, me a lavar deoc’h; hogen mar ne rit ket pinijenn, C’hwi holl evel-se a yelo da goll. Nag an triwec’h-se hag a gouezhas warno tour Siloan, ouzh o lazhañ, ha soñjal a ra deoc’h e oant kablusoc’h eget an holl dud all o chom e Jeruzalem? Ne oant ket, me a lavar deoc’h; hogen mar ne rit pinijenn, C’hwi holl en hevelep doare a yelo da goll. Lavarout a rae c’hoazh dezho ar barabolenn-mañ: «Bez’ e oa un den hag en devoa ur fiezenn plantet en e winieg; donet a reas da glask frouezh enni, ha ne gavas ket. Neuze e lavaras d’ar gwinienner: Setu tri bloaz ‘zo ma teuan da glask frouezh er fiezenn ha ne gavan ket: troc’h-hi eta; perak e chomfe da goll douar? Aotroù, a respontas hemañ, lez-hi c’hoazh ar bloaz-mañ, ma toullin en-dro dezhi ha ma lakain teil ganti, ha marteze e tougo frouezh, en amzer da zont; anez-se, he zroc’hi.»
Oferenn eus an Usus Antiquor
kv al load « Introïbo «
+ Usus Antiquior
Domenica Tertia in Quadragesima
Digoradur
Salm 24, 15-16
Oculi mei semper ad Dóminum, quia ipse evéllet de láqueo pedes meos : réspice in me, et miserére mei, quóniam únicus et pauper sum ego. & 1-2 / Ad te, Dómine, levávi ánimam meam : Deus meus, in te confído, non erubéscam.
Emañ bepred va daoulagad ouzh an Aotrou, rak eñ a denno va zreid eus ar roued. Troit davedon, ho pet truez ouzhin, dre ma’z on va-unan-penn ha reuzeudik. & 1-2 / Etrezek ennoc’h, Aotrou, e savan va ene; va Doue, ennoc’h e fizian. Grit n’am bo ket a vezh.
Goueler ar sizhun
D’an 23 a viz Meurzh
– E 699, e Bro-Saoz, sant Ethelwald, manac’h eus Ripon. Aet e oa da benitiour war enezenn Farn lec’h ma vevas douazek vloaz war-lerc’h sant Kutberzh abad eskob Lindisfarn.
– E 1606, sant Turibio de Mongrovejo, ✝, eskob Lima. Goude bezañ bet e-doug pemp bloaz e penn Kêr-C’Hrenada e Bro-Spagn e voe anvet gant ar roue eskob Lima, hag eñ lik c’hoazh. Fromet gant stad reuzeudik ar pobloù amerindian e krogas da weladenniñ e eskobiezh divent en ur glask tennañ kuit ar fallagriezh ha sevel ilizoù hag ospitalioù e kement lec’h ma tremene.
– E 1702 e Barselona e Katalonia, sant Jozef Oriol, beleg. Daoust dezhañ bezañ eus un tiegezh paour-glad e c’hellas, a-drugarez da skoazell vadelezhus un nebeud beleion, kas da benn e studioù beleg ha zoken tizhout an doktorelezh war an douenoniezh. Lakaet e servij ur barrez eus Barselona e vevas er baourentez en ur c’hrignol, o rannañ e amzer etre ministrerezh an adunaniñ ha prederiañ ar re baourañ e galon sanket er bedenn diastal ha douget gant levenez an neñv.
– E Breizh, e 1689. Ar bac’hiadez Katell (Catherine) a Francheville, Ganet en un tiegezh pinvidik en em roas da Zoue o tiazezañ oberenn Ar Retred evit ar merc’hed ha kumuniezh Merc’hed ar Werc’hez Santel e servij anezhi.
– E Bro-Iwerzhon, er V vet kantved, sant Maidog pe Momoedog, abad Fiddown e kontelezh Kilkenny. Patrom an wenanerion.
D’ar 24 a viz Meurzh
– Gouel sant Gabriel Arc’hael 13 , kannad an Enkorfidigezh, disklêriet gant Pius XII, d’an 12 a viz Genver 1951, Patrom ar pellgehentiñ hag ar re a labour tro-dro.
D’ar profed Daniel e kasas kemenn kevrinus an dek ha tri ugent sizhuniad bloavezhioù. Da Zakaria e kemmenas e c’hanfe Elizabed ur mab. D’ar Werc’hez Vari e kemennas ganedigezh Jezuz.
– Er I añ kantved, sant Artemon, eskob. Ganet en un tiegezh brientinion eus Seleukia e Pisidia en Asia Vihanañ e kejas gant an Abostol sant Paol a dremene da brezeg ar C’Heloù Mat er gêr-se hag o tilezel pep tra ez eas Artemon d’e heul betek Kiprenez. Pa voe karc’hariet an Abostol e voe chadennet a-gevret gantañ. Dezanvet eskob e gêr c’henidik e tiskouezas eno gred ur gwir bastor.
– War-dro 720, e Bro-Saoz, santez Hildelit, abadez. Savelet eo bet ar gouel-mañ en deiziataer hollvedel gant ar pab Benead XV e 1921 ha distaolet e 1969.Hag hi eus un tiegezh uhelidi saoz e wiskas ar ouel e Bro-C’Hall en abati Chelles pe e hini Faremoutiers-en-Brie. Galvet en-dro da Vro-Saoz gant sant Erconwald eskob London e reas war-dro stummidigezh manac’hel Ethelburg c’hoar hemañ e manati Barking.
– E 1381, distro da Zoue ene santez Katell Sveden, manac’hez, merc’h santez Brijida. Dimezet enep dezhi e tivizas gant asant he gwaz, kerkent ha devezh an eured, chom gwerc’hez. Goude e varv ez ambrougas he mamm en he firc’hirindedoù da Roma ha d’an Douar Santel. Goude tremenvan Brijida e Roma e tistroas da Vro-Sveden gant he relegoù betek manati Vadstena lec’h ma wiskas sae ar manac’hezed. Deuet da vezañ abadez e skrivas ur reolenn.
– E Breizh, er VI vet kantved, santez Krestell (Gg. Christine), nizez santez Riwanon ha keniterv sant Herve.
– E Bro-Iwerzhon, war-dro ar bloaz a c’hras 500, sant Domhangart (Domangard) pe Donard, abad en Iwerzhon da vare sant Padrig. Bevañ a reas evel penitiour war ur menez a voa anvet Slieve-Donard.
– E Bro-Iwerzhon, er VI vet kantved, sant Caorlan (Cairlon), eskob Ard Macha. Dasorc’het e voe gant sant Dage (Gl. Dagée) a zeuas da vezañ e ziskibl.
– C’hoazh e Bro-Iwerzhon, e 505, sant Mac Cartheann pe Makartin (Aedh MacCairthin, Macartan, Macartin pe Maccarthen.), eskob Clochar (Clogher) urzhiet gant sant Padrig.
– Bepred e Bro-Iwerzhon, e 653, sant Caimin, abad iwerzhonat. Penitiour war Inis Cealtra e sachas kalz diskibled hag e rankas sevel ur manati war enez ar Seizh-Iliz. Miret e vez darnoù eus ur salmaoueg en dijet eilet dre zorn.
D’ar 25 a viz Meurzh
– Gouel Meur Kemennidigezh an Aotrou, nav miz a-raok Nedeleg. En devezh-mañ, en he zi e Nazared, ar Werc’hez Vari, pennhêrez grataennoù ar C’Heviun, a roas degemer da Gomz Doue en he c’halon dre he feiz e kemenn an ael, hag en engehentas en he c’horf, dre nerzh ar Spered Santel. Gouel boutin gant Ilizoù ar Reter, lidet e Roma adalek ar VII vet kantved. Hervez an hengoun ez eo ivez deiz ar pec’hed kentañ ha deiz ar c’hroastagadur.
– Da zeiz kroastagadur hor Salver Jezuz Krist, ganedigezh en neñvoù sant Dismas, lesanvet al Laer Mat. Kroaztaget war-un-dro gant ar C’hrist e anavezas e Salver hag e tellidas klevout eus e berzh: « Hiziv e vi ganin er Baradoz. » E-pad tec’hadenn an Tiegezh Santel d’an Egipt, gouez d’un hengoun, e voe laeret o arc’hant hag an azen gant riblerion hogen e teuas Dismas d’o resteurel dre ma oant tud reuzeudik war hent an harlu. Dismas a gendalc’has e vuhez laer hogen Jezuz ne ankounac’has ket en e eur diwezhañ.
– E 269, e Roma, da vare an impalaer Claudius, merzherenti sant Kirin. E gorf a voe taolet en Tibr ha da c’houde e voe sebeliet e bered Pontian war straed Porto.
– Er V vet kantved, sant Maodiern (Mordiern, Modiern, Mordeyrn), beleg penitiour. Kembread, mab ar roue Edeyrn, e oa genidik eus Nantglyn lec’h ma tiazezas un iliz. Eno e c’hoarvezas pareañsoù goude e varv. Lezanvet « roue ar mor » dre m’en dije nijet a-us d’an dourioù ne ouezer ket hag-eñ e teuas da Vreizh-Vihan lec’h ma kaver Plou Maodiern (Ploudiern) war aodoù Kernev.
– E Breizh, er VI vet kantved, santez Peronell, gwerc’hez, c’hoar sant Goulven. D’ar 26 a viz Meurzh- Er bloaz a c’hras 391, en Armenia, sant Pêr Sebast, eskob, feizvonnour.
Hag eñ mab-bihan santez Makrina, mab sant Bazil an hini kozh ha santez Emilianna, breur sant Bazil Veur, Gregor Nis ha santez Theosobia. Difenn a reas ar reizhkredenn rak an Ariaded.
– Er IV re kantved, e Sirmium en Pannonie (hiziv Hungaria), merzherenti sant Montan, beleg, ha santez Maksim e wreg. Taolet int bet en Danav gant paganiz, abalamour d’o feiz.
– Er IV re kantved, e Krimea, santez Larisa (Berid) hag he c’humpagnuned. Bez’ e oant e-touez an 308 kristen a voe dêvet en un iliz war urzh ar roue got Athanarig dre ma nac’hent azeuliñ un idolenn.
– E 809, e manati Werden e Bro-Saks, sant Ludger, eskob. Stummet gant Alcuin ha diskibl sant Gregor Utrecht e voe kaset gant ar roue gall Karloman da avielañ ar Saksoned e gwalarn Europa. Ur wezh eskobet e stalias e sez e Münster hag e tiazezas meur a vanati a voe kreizennoù skignañ ar feiz.
– E 952, e Bitinia, sant Bazil Yaouank, penitiour. O tilezel madoù ar bed ez eas da benitiour e menezioù Azia Vihanañ. Kemeret evit ur spier e voe harzet gant amaezhiaded an Impalariezh Bizantat. Aterset e diskulias avat buhez fall ar barner hag e voe dieubet. Neuze e kavas ti ur mignon e Kêrgustentin ha ne dermas ket da rebechiñ o gwallvuhez d’e gempredidi evel d’an impalaer. Pa varvas e teredas ur mor a dud d’e obidoù.
– E Breizh, er VI vet kantved, sant Sieg (Seog, Siveur pe Siviav), manac’h, diskibl sant Brieg. Savet en deus ur peniti e Lanseeg e Bro-Sant-Maloù.
– Bepred e Breizh, e1639, an Tad Stefan ar Gerubined, karmeziad e Roazhon. Gouzout a reas liammañ ar ouiziegezh gant birvidigezh e feiz. Mervel a reas e-doug ur mision.
– En Iwerzhon, er V vet kantved, sant Sincheal, abad. Diskibl sant Padrig e oa. Diazezañ a reas ur skol hag ur manati e Cill Aichidh a renas betek pemp kant manac’h.
– C’hoazh en Iwerzhon, er VI vet kantved, sant Mocheallog.
D’ar 27 a viz Meurzh
– E 121 en Illiria, hiziv e Slovenia, santez Lidia ha sant Philetas, he gwaz, hag o bugale ar sent Masedon ha Theoprepid, merzheriet war-un-dro gant sant Amphiloque, e penn ar bezenn ha sant Chronidas, grefier, lakaet d’ar marv en abeg d’o feiz da vare an impalaer Hadrian. Goude bezañ bet jahinet ouzh ar marc’h-koad e voent splujet en ur gaoterad eoul berv.
– E 718, distro da Zoue ene sant Ruperzh, eskob Salzburg. Hag eñ eus tiegezh roueel merovingat e voe dibabet da eskob Worms. Da c’houde ez eas da Vro-vBaiern war c’houlenn an dug Theodon. E Juvavum, gwezhall kreñvlec’h roman, e lakaas da sevel un iliz hag ur manati a renas evel abad-eskob hag a voe kreizenn skignañ ar feiz er vro. Avielañ a reas ar bobl o toujañ d’ar sevenadur henvroat. Tad speredel Bro-Aostria eo.
– Er bloaz a c’hras 1100, e Beauvais e Bro-C’hall, merzherenti sant Mazhev. Aet d’ar Groaziadeg gant e eskob e voe prizoniet gant ar Sarazined. Gourc’hemennet da nac’hañ e feiz e nac’has hag e voe kondaonet d’ar marv. Dibennet e voe da Wener ar Groaz dre m’en doa goulennet ur goursez en doare da ampellat e verzherenti betek an deiz santel-mañ.
– E 1868, e kouent Itron Varia ar Repu en Angelu (Anglet) e Bro-Euskadi, ar Gwenvidig Loeiz-Edouarzh Cestac, beleg.Genidik eus Baiona, e oa kure en iliz-veur pa ziazezas e 1836 ar Baradoz vras evit an emzivadezed ha diwezhatoc’h Kongregadur Merc’hed Mari. Er Werc’hez Vari e kavas bepred sklêrijenn ha skoazell evit e holl obererezhioù kement ha ma selle outañ evel servijer Mari.
– E 720, war enezenn Indr nepell diouzh Naoned, sant Ervelen, abad, beleg. Ganet war-dro 645 e Noyon, e oa milour e lez ar roue frank Klotar III a zilezas evit mont da vanac’h en abati Fontenelle e-kichen Rouen. War c’houlenn sant Pasker, eskob Naoned, e teuas da ziazezañ ur gumuniezh en e eskobiezh.
– En Iwerzhon :
*er V vet kantved, sant Louarn, eskob e Breizh, marvet en Iwerzhon
*sant Suairleach, eskob Fore adalek 735 ;
*sant Fionntán, lesanvet Fionntán ar Salmoù, manac’h en Iwerzhon.
*e 1173, sant Giolla Mac-Liag (Lt Gelasius), abad Derry, eskob Ard Macha. Warlerc’hier sant Malac’hi e vije bet an eskob kentañ o resev ar pallium. Eskob didrec’hus e redas Iwerzhon eus ar penn d’egile oc’h adurzhiañ ar manatioù hag o sevel senezoù. Kensakriñ a reas sant Laorañs O’Tool arc’heskob Dulenn.
D’an 28 a viz Meurzh
– E 592, e Chalon-war-ar-Saon, distro da Zoue ene sant Gontran, roue Burgondia, mab bihan Klodwig I añ a Vro-C’Hall. Goude ur vuhez amjestr e tic’haouas e bec’hedoù er binijenn hag er bedenn oc’h ober donezonoù e gounid ar beorion, an ilizoù hag ar manatioù.
– E 750, ganedigezh en neñvoù santez Gunelind, abadez, merc’h dug Elsaz, c’hoar santez Ujania, nizez santez Odila ma voe he warlerc’hiadez evel abadez Niedermunster.
– E 827, sant Boyan pe Enravota, merzher kentañ Bulgaria. Hag eñ priñs Bulgaria a oa c’hoazh er baganiezh e teuas da vezañ kristen daoust da eneberezh e vreur Milomir a roas an urzh d’e zibennañ.
– E 1134, sant Steven Harding, abad. Gant menec’h all ez eas eus abati Molesme da hini Citeaux e Burgondia lec’h ma voe anvet abad. Diazezañ a reas ar vreudeur lik. Degemer a reas sant Bernez gant eizh keneil hag e tiazezas daouzek manati o reiñ dezho ar Garta a Garitez evit mirout an unaniezh etrezo.
– Er VI vet kantved, sant Evemer (Gl. Eumère), eskob Naoned e 527.
– En Iwerzhon, e 530, sant Karneg (Iw. Cearnach), eskob. Roet en dije e anv da barrez Sant-Karneg nepell diouzh Dinan.
– War-dro 915, sant Tuatal (pe Tutilo), manac’h en abati Sant-Gall en Helvetia. Evel e vignon sant Nokter e oa ur arzour anezhañ, speredek-meurbet, ampart gant e zaouarn, helavar gant e gomz, barzh donezonet kaer, sonour, livour hag orfebour.
– E 1954, e Bro-Laos, merzherenti ar gwenvidig Yann-Vadezour Malo, beleg merzher genidig eus Kerrigon nepell diouzh Nozieg e Bro-Naoned, ezel eus ar C’himiniadennoù Diavaez.
D’an 29 a viz Meurzh
– Er Vvet kantved, merzherenti sant Archibald, kristen eus Afrika an hanternoz a voe lakaet d’ar marv da geñver heskinadeg Genserig, roue ar Vandaled.- E 1058, e Roma, distro da Zoue ene sant Steven IX, pab. Hag eñ abad Monte Casino e voe diuzet da bab. Ren a reas e-korf eizh miz hepken hag e stourmas taer enep d’ar c’hammoberoù tro-dro da lez ar c’huria roman.
– E 1138, sant Berthold, priol kentañ Menez Karmel. Milour e oa pa voe degemeret e-touez ar vreudeur a rene ar vuhez manac’h war ar menez santel hag e voe dibabet prestik goude da briol. Gouestlañ a reas ar gumuniezh da Vamm Doue.
– E Breizh, er V vet kantved, sant Gwenlev, roue ha penitiour. Mab Glevus ha Gweur, pried santez Gwladuz, tad sant Kadoù ha sant Kener e voe. Mont a reas da benitiour e kreizteiz Kembre. Deuet e vije da Vreizh lec’h en dije roet e anv da barrez Sant-Gonlei e Bro-Moñforzh.
– D’an hevelep deiz ha bepred er V vet kantved,, santez Gwladuz, rouanez ha penitiourez. Hag hi merc’h ar roue kembreat Brec’han e vije bet skrapet gant Gwenlev a zeuas da vezañ sant. Dimezet gantañ e voe mamm sant Kadoù ha sant Kener. Goude marv he fried ez eas da benitiourez e Pencarnau ha da c’houde e Gelligaer.
– Bepred er V vet kantved, sant Kener pe Kenri (Kb. Cynyr), mab sant Gwenlev ha santez Gwladuz, breur sant Kadoù.
– En en Iwerzhon, en VIII vet kantved, sant Telog, eskob An Díseart.
– Sz Sodhealbh (Hezelv), VI vet kantved, maouez santel en Iwerzhon.
– E 1461, ar wenvidigez Madalen a Vreizh, leanez klaradez e Longchamp, nepell diouzh Pariz, c’hoar Frañsez II, dug Breizh.
http://marikavel.org/documents/buhez-ar-zent.htm
*